بیمارستان کودکان بهرامی

 

فتق دیافراگمی مادرزادی

حرکات محتویات شکم مثل کبد، روده و معده از طریق سوراخ دیافراگم به درون فضای قفسه سینه ، فتق دیافرگماتیک نام دارد. 90 درصد  موارد، فتق دیافراگم از طریق نقص  در سمت  عقب و چپ دیافراگم به نام سوراخ بوخ دالک اتفاق افتاده و به نام فتق بوکدالک شناخته می‌شود.

علت:

اگر تشکیل دیواره عرضی دیافراگم در هفته هشتم بارداری به طور کامل انجام نگیرد فتق دیافراگم ایجاد می شود. در صورت نقص تکاملی درسوراخی که محل عبور مری و عروق بزرگ است سوراخ به شکل غیر طبیعی بزرگ شده و بسته به وسعت آن احشاء شکمی به سمت قفسه سینه حرکت می‌کند.  در اثر فشار رشد ریه ها متوقف می‌شود.

علامت بیماری

شایع ترین علامت این بیماری مشکلات حاد تنفسی است پس از تولد با ورود هوا به داخل روده ها ، فشار به ریه و مشکل تنفسی شدید تر خواهد شد این نوزادان  دچاراختلال در تنف ، سیانوز، و شکم فرو رفته  خواهند شد. گاهی در برون ده قلبی اختلال ایجاد شده و قلب نیز به علت فشار روده‌ها جابجا خواهد شد.

ارزیابی تشخیصی

سونوگرافی  در دوران حاملگی و جنینی،  حضور ارگان های شکم در قفسه سینه را نشان می دهد. 

زیاد شدن مایع آمنیوتیک در مادر وجود دارد.

میزان آلفا فتو پروتئین مادر کاهش می یابد.

رادیوگرافی قفس سینه بعد از تولد به تشخیص کمک می کند.

در سمت صدمه دیده صداهای تنفسی کاهش یافته  یاوجود ندارد.

ممکن است صدا های روده  در قفسه سینه  قابل شنیدن باشد.

سیانوز، پرش پره های بینی، زیاد شدن تعداد ضربان قلب وجود دارد.

شکم فرورفته  و قفسه سینه  بشکه ای می باشد.

درمان

در صورت تشخیص قبل از تولد باید مادر در مراکز مجهز زایمان کرده و وسایل احیاء نوزاد  در دسترس باشد.  ممکن است لازم باشد برای نوزاد لوله تراشه گذاشته شود. و از طریق NGT  (لوله بینی) فشار روده و معده کاهش یابد  در این کودکان بعد از تولد  نباید از ماسک برای اکسیژن رسانی استفاد شود، زیرا استفاده از ماسک همراه با ورود هوای  زیاد به معده و روده ها خواهد بود و مشکل تنفسی تشدید می‌شود.

نکته:

باید سرو سینه نوزاد بالاتر از شکم باشد زیرا در این حالت احشاء به سمت شکم متمایل شده و تنفس بهبود میابد.

در نوزادی که دیسترس خفیف دارد از طریق کلاهک اکسیژن رسانده می شود

تنظیم دمای بدن در بهبود وضعیت موثر می باشد.

مایعات وریدی شروع می شود.

جراحی: 

درمان جراحی به صورت جابجایی احشاء شکمی به جایگاه اصلی خود در شکم و ترمیم نقص موجود در دیافراگم است.

زمانی که نوزاد از اتاق عمل باز می‌گردد معمولاً دارای چست‌تیوب است که نیازمند مراقبت می باشد.

این لوله در سمت مبتلا قرار داده می‌شود تا به تخلیه ترشحات کمک نماید.

مراقبت پیش از عمل:

 در صورت وجود فتق دیافراگمی ، نوزاد به سمت مبتلا (چپ) قرار می‌گیرد تا فشار بر ریه سالم به حداقل برسد، لذا بهتر است در حالت نیمه نشسته و متمایل به سمت مبتلا باشد.

 تا حد امکان آرامش نوزاد را مهیا کرده و ازگریه کردن او جلوگیری شود.

 گاه قرار دادن NGT  (لوله بینی)  برای ساکشن متناوب و کاهش فشار معده وروده لازم است.

 بررسی وضعیت تنفسی اهمیت زیاد دارد.

 کنترل مایعات دریافتی و کنترل دستگاه های مکانیکی کمک تنفسی لازم است.

مراقبت بعد از عمل

نوزاد NPOبماند. ( از را دهان چیزی نخورد)  

مراقبت از زخم و کنترل دقیق سرم دریافتی و ادرار و مدفوع مهم است.

 حمایت تنفسی از طریق تهویه مکانیکی اغلب ضروری است.

محیط نگهداری کودک گرم و مرطوب باشد

فیزیوتراپی  قفسه سینه از پنومونی پیشگیری می‌کند.

کنترل درد بیمار لازم است.

باید شرایط بیمار قبل از عمل جراحی، با اقدامات حمایتی اولیه کاملاً پایدار گردیده و سپس بیمار را آماده عمل جراحی کرد، در غیر این صورت حاصل عمل جراحی چندان مطلوب نخواهد بود.