هپاتیت آ چیست؟
هپاتیت یعنی التهاب و ورم کبد که به آن یرقان نیز میگویند. عامل ایجاد کننده آن ویروس می باشند.
علائم و نشانه های هپاتیت آ چیست؟
بسیاری از افراد مبتلا به ویژه افراد کم سن و سال علایم کمی دارند یا هیچ علامتی ندارند. علایم آن ممکن است شامل تهوع، استفراغ، اسهال، زردی پوست، تب و شکم درد باشد. نارسایی حاد کبد به ندرت ممکن است اتفاق بیافتد با این حال در میان افراد سالخورده رایج تر است.
راه انتقال هپاتیت آ چیست؟
معمولاً از طریق خوردن آب و غذایی که قبلاً با مدفوع بیمار آلوده شدهاند، منتقل میشود. در اکثر نقاط دنیا این بیماری از طریق نوشیدن آب آلوده منتقل میشود (به دلیل نقص در سیستم آب و فاضلاب) اما از طریق خوردن میوه و سبزیجات خام (که با آب آلوده آبیاری شده و شسته نشده باشند) و یا غذاهایی که کاملاً پخته نشده باشند نیز منتقل میشود.
علائم ۷-۲ هفته و بطور متوسط ۳۰ روز پس از ورود ویروس به بدن بروز مینمایند. مدفوع و ترشحات بدن ۲ هفته قبل از بروز علائم بالاترین میزان ویروس را دارا میباشند. در این زمان بیشترین امکان انتقال ویروس وجود دارد. اما پس از بروز علائم نیز احتمال انتقال ویروس وجود دارد.
روش های پیشگیری هپاتیت آ
واکسن هپاتیت آ مؤثرترین راه پیشگیری از هپاتیت آ میباشد و اگر هر دو نوبت آن تزریق شود ۱۰۰-۹۴% ایمنی ایجاد خواهد کرد. اثرات جانبی این واکسنها خیلی خفیف است و علایمی شبیه سرماخوردگی و درد در ناحیه واکسن میباشد. میتوان از یک واکسن ترکیبی برای هپاتیت B و آ استفاده کرد. این واکسن بسیار موثر است بطوری که ۹۹ درصد افراد واکسینه شده دیگر به بیماری مبتلا نمیشوند.
بطور معمول در کشور ما واکسیناسیون علیه هپاتیت آ صورت نمیگیرد.
پیشگیری از هپاتیت آ
در منزل قبل از طبخ غذا و بعد از هر بار اجابت مزاج دستهای خودرابا آب وصابون بشوئید.
ظرفها را با آب داغ و محلول پاککننده کاملاً تمیز نمائید.
به کودکان خود بیاموزید که اسباب بازیهای خود (خصوصاً اسباب و وسایل مشترک با کودکان دیگر ) را به دهان نبرند.
اگر به پاکیزگی آب و غذایی شک دارید از مصرف آن بپرهیزید.
در مرکز نگهداری اطفال (مهدکودک ها) کارکنان باید به نکات زیر توجه نمایند :
استفاده از دستکش پلاستیکی یکبار مصرف هنگام تعویض پوشک کودک
شستن دستها و تعویض دستکشها قبل از این که اقدام به تعویض پوشک کودک دیگری نمایند.
تمیز کردن بدن کودک هنگام تعویض پوشک
درمان هپاتیت آ
اکثراً هپاتیت آ خودبهخود بهبود مییابد و احتیاجی به درمان ندارد.
استراحت در منزل و خوردن غذاهای مناسب و نوشیدن مقدار کافی آب، میتواند به روند بهبودی شما کمک نماید.
ویروس هپاتیت آ معمولاً باعث درگیری کبد به مدت طولانی نمیشود و بیش از ۹۹% بیماران بهبود مییابند. درموارد نادری بیماری پیشرونده کبد منجر به نارسایی برقآسای کبد میشود که ممکن است منجر به مرگ شده و یا نیاز به دریافت پیوند کبد باشد.
مراقبت در منزل
کاهش فعالیتها و متناسب کردن آن با سطح توان خود : دائماً در بستر استراحت نکنید. فعالیت خود را با نیاز و توان جسمانی خود تنظیم کنید. از ورزشهای سنگین بپرهیزید. شروع کردن سریع فعالیتهای قبلی میتواند سبب بیمار شدن مجدد شما شود.
تغذیه مناسب :علیرغم بیاشتهایی سعی کنید تغذیه کافی و مناسبی داشته باشید و وعدههای غذایی را در تعداد بیشتر و حجم کمتر میل کنید پزشکان معمولاً رژیم پر پروتئین – پرکالری را پیشنهاد میکنند.
از کم آب شدن بدن خود بپرهیزید :حفظ میزان آب بدن خصوصاً اگر استفراغ میکنید بسیار مهم است. اگر بیش از ۲ بار در یک روز استفراغ کردهاید حتماً به پزشک یا اورژانس مراجعه نمائید. مقدار کافی آب بنوشید. در صورت تحمل میتوانید از آب میوه و گوشت نیز استفاده کنید.
اجتناب از الکل و داروها :هپاتیت متابولیسم الکل و برخی داروها را مختل کرده و سبب تشدید و یا تضعیف اثر آنها در بدن میشود.
کنترل خارش بدن: در صورت داشتن خارش با پزشک خود مشورت نمائید تا دارو های ضد خارش برای شما تجویز شود.
جلوگیری از گسترش و انتقال ویروس: آگاه کردن افرادی مرتبط با شما و دریافت ایمونوگلوبولین توسط آنها ضروری است. دستان خود را بعد از اجابت مزاج و تعویض پوشک و قبل از تهیه غذا با آب و صابون شستشو دهید.