تلویزیون اینترنتی دانشگاه علوم پزشکی تهران
تب در کودکان؛ علائم خطر و روش های استاندارد سنجش دما
دکتر مجید مهرشادیان فوق تخصص عفونی کودکان بیمارستان کودکان بهرامی دانشگاه علوم پزشکی تهران، نکات کلیدی پیرامون تب در کودکان را تشریح کرد. وی بر اهمیت درک صحیح تب، روشهای اندازهگیری دما، علائم خطر و رویکردهای درمانی استاندارد تأکید کرد.
به گزارش روابط عمومی بیمارستان فوق تخصصی کودکان بهرامی دانشگاه علوم پزشکی تهران، دکتر مجید مهرشادیان فوق تخصص عفونی کودکان تب را یکی از شایعترین دلایل مراجعه والدین به مراکز درمانی دانست و توضیح داد: “دمای بدن انسان در طول شبانه روز متغیر است و در عصر میتواند تا حدود ۳۷.۷ درجه سانتیگراد نیز طبیعی تلقی شود. شایعترین علت تب، بیماریهای عفونی، بهویژه عفونتهای ویروسی هستند. با این حال، بیماریهای دیگری مانند اختلالات روماتولوژیک و خونی نیز میتوانند باعث تب شوند.”
وی افزود: “تب در واقع بخشی از سیستم دفاعی بدن است که هم به بهبود عملکرد سیستم ایمنی کمک میکند و هم با افزایش دما، رشد برخی باکتریها و ویروسها را مهار مینماید. هدف از کاهش تب در کودکان، عمدتاً افزایش راحتی و بهبود حال عمومی آنهاست، نه صرفاً درمان عدد تب. همانطور که در متون پزشکی ذکر شده، اولویت با بهبود حال عمومی کودک است تا بیحالی و بدخوابی ناشی از تب کاهش یابد.”
روشهای استاندارد اندازهگیری دمای بدن کودکان
این فوق تخصص عفونی کودکان، روشهای رایج اندازهگیری تب توسط والدین را ناکار آمد خواند و بر ضرورت استفاده از وسایل استاندارد تأکید کرد: “لمس بدن کودک با دست، روشی قابل اعتماد برای تشخیص تب نیست و حتماً باید از دماسنج استفاده کرد. هر خانواده باید حداقل یک دماسنج در منزل داشته باشد.”
وی در ادامه به معرفی انواع دماسنجها پرداخت: دماسنجهای دیجیتالی زیر بغل: این دماسنجها در حال حاضر بهترین گزینه برای استفاده خانگی محسوب میشوند. دمای اندازهگیری شده در زیر بغل معمولاً نیم درجه سانتیگراد کمتر از دمای مرکزی بدن است.دماسنجهای تفنگی (پیشانی): این دماسنجها سریع و راحت هستند و نیازی به اصلاح عدد ندارند. اما دقت آنها نسبت به دماسنجهای قبلی کمتر است. در صورت تب مشکوک یا عدم تطابق دما با حال عمومی کودک، توصیه میشود مجدداً با دماسنج دیجیتالی اندازهگیری شود.دماسنجهای گوشی: این دماسنجها دقیق هستند اما نیاز به آموزش و مهارت برای استفاده صحیح دارند و برای استفاده خانگی توسط والدین توصیه نمیشوند.دماسنجهای جیوه ای: این دماسنجها دقت بالایی دارند اما به دلیل خطر شکستگی و مسمومیت با جیوه، در کودکان خردسال کمتر توصیه میشوند. برای کودکان در سنین دبستان و بالاتر، با دقت و نظارت والدین، قابل استفاده هستند.چه زمانی تب در کودکان نگرانکننده است؟
دکتر مهرشادیان بر اهمیت توجه به سن کودک و حال عمومی او تأکید کرد: “هر نوزاد زیر سه ماه که تب دارد، نیازمند مراجعه فوری به پزشک، بررسی دقیق و احتمالاً انجام آزمایشهای لازم است و باید بسیار جدی گرفته شود.”
وی افزود: “برای کودکان بالای سه ماه، کنترل تب اهمیت بیشتری پیدا میکند. اگرچه برخی معتقدند بهتر است تا دو سالگی حداقل یک بار کودک تبدار توسط پزشک ویزیت شود، اما نکته کلیدی، حال عمومی کودک است که از عدد دماسنج اهمیت بیشتری دارد. با این حال، در برخی کودکان، تب فارغ از سن آنها، نیازمند توجه ویژه و کنترل دقیقتر است. این موارد شامل کودکانی است که بیماریهای زمینهای قلبی، مزمن ریوی، عصبی پیشرونده یا بیماریهای خونی دارند. در این گروه از کودکان، مشورت با پزشک و کنترل دقیق تب ضروری است.”
روشهای کنترل تب در کودکان
بهترین دارو برای کنترل تب در کودکان، استامینوفن خوراکی معرفی شد: “استامینوفن خوراکی نسبت به انواع شیاف، هم در کنترل تب مؤثرتر و هم از نظر دوز مصرفی قابل پیشبینیتر است. لازم به ذکر است که استامینوفن برای پیشگیری از تب تجویز نمیشود، بلکه برای درمان تب موجود کاربرد دارد. به همین دلیل، روش تجویز استامینوفن قبل از واکسیناسیون منسوخ شده است.”
وی در خصوص روشهای دیگر کنترل تب گفت: “پاشویه یکی دیگر از روشهای کنترل تب است، اما باید توجه داشت که پاشویه به تنهایی ممکن است باعث لرز در کودک و بیقراری او شود.”
ارسال نظر